[Algemeen] Ontwerp verkiezingsprogramma Groenlinks

[Reinier Bakels]

Zie mijn tussengevoewgde aantekeningen.
> Ooops. Knip&plak vout...
>
> Herstel:
>
> On 3/23/10, Reinier Bakels <r.bakels op planet.nl> wrote:
> > heb jij een idee hoe je de PP zou contrasteren met groen links? in the
> > europees parlement waren het ook de groenen die steeds meehielpen tegen 
> > de
> > swpats.
>
>
> Nou, ik zou graag willen suggereren de volgende punten op te nemen in
> ons programma:
>
> ////
> Het is vanzelfsprekend dat de Piratenpartij staat voor het recht van
> informatie door de eerste en tweede kamer. Zonder adequate informatie
> kan het parlement eenvoudigweg niet functioneren. Wanneer
> regeringsfunctionarissen deel nemen aan onderhandelingen achter
> gesloten deuren, zonder de kamers der staten generaal hierover
> adequaat en volledig te informeren, dan is dat een inbreuk op het
> grondwettelijke informatierecht van het parlement, hetgeen
> onacceptabel is. Tevens vloeit uit dit recht de verplichting voort dat
> ook het ambtenarenapparaat als onderdeel van de staat het parlement
> van alle informatie dient te voorzien waarvan verondersteld kan worden
> dat deze voor het parlement van belang is. Dit betekent dat de
> wetgeving die bekend staat als de "oekaze Kok", en waarin het
> ambtenaren verboden wordt contacten te onderhouden met leden van het
> parlement en/of deze van informatie te voorzien, veranderd dient te
> worden van een verbod in een verplichting. Het is onacceptabel dat er
> in dit land wetten worden gemaakt die de grondwettelijk vastgelegde
> principes zo fundamenteel negeren.

Je moet het mij niet kwalijk nemen, maar je begeeft je hier op een terrein - 
het staatsrecht - dat gewoon een *vak* is waar al heel veel over gezegd is. 
Natuurlijk schrijfgt de wetenschap niet voor wat jij politiek "moet willen". 
Maar er zijn wel wielen die al uitgevonden zijn die niet niet nog een keer 
opnieuw moet uitvinden. Dat heb ik vooral ook geleerd toen ik gebruik maakt 
van mijn verblijf in München in 2003 om colleges Duits staatsrecht te 
volgen. In Duitsland hebben natuurlijuk in de 20ste eeuw een aantal akelige 
"experimenten" plaatsgevonden waar men veel van geleerd heeft.

De Nederlandse grondwet stam in hoofdzaak nog steeds uit 1848, toen 
Thorbecke een structuur bedacht vanwege het probleem van die tijd, namelijk 
dat onze republiek in 1815 poltseling koninkrijk werd, en de koningen zich 
niet wisten te gedragen. Daar komt de "ministeriële 
verantwoordelijkheid"vandaan, nu een voorwendsel om Balkenende te treiteren 
als een vastgoedproject van Willem Alexander niet helemaal smetteloos 
verloopt.

Comnstitutionele toetsing past niet in ozne traditie - en verlangt een ander 
soort grondwet. De Duitsers hebben daar een apart hof voor, een mooi 
systeem, bedoeld om te voorkomen dat de ellende van het derde rijk herhaald 
wordt, maar ook de ellende van de Weimarrepubliek, die overigens hoopvol 
begon met een grondwet die helemaal tegen discriminatie was.

Als je hier politiek iets mee wilt doen dan moet je
1. je eerst diepgaand verdiepen in (vergelkijkend) staatsrecht (dat bedoel 
ik niet denigrerend!)
2. ej afvragen of je hier politiek mee kunt scoren. D66 zette zijn 
kroonjuwelen in de ijskast. Een beperkte constitutionele toetsing die Groen 
Links in een initiatief-wetsontwerp heeft vastgelegd is nog steeds geen wet. 
En de toetsing aan het EVRM (die wel mag van onze grondwet) werkt toch best 
aardig.

Wat je roept over de informatieplicht heeft alles te malken met het poltieke 
vertrouwensbeginsel. Als het parlement een lid van de regerinbg vertrouwt 
kan hij/zij gerust fouten maken - (alleen) het vertrouwen is essentieel.

BTW in Duitsland is het heel moelijk om een regering voortijdig ten val te 
brengen (daar zijn trrucs voor nodig, m.n. het "konstructives 
Mistrauensvotum"). Idee: als de kiezer een parlement heeft gekozen voor vier 
jaar, dan is dat ook voor vier jaar, en niet voor minder, als er een kink in 
de kabel koimt ...

>
> Daarom dient er tevens een wet te komen waarin wordt vastgelegd dat
> een aantal burgers en/of kamerleden nieuwe en bestaande wetten bindend
> door een rechter aan de grondwet kunnen laten toetsen, waarbij de
> rechter de bevoegdheid krijgt (gedeelten van) wetten te vernietigen
> voor zover die niet in overeenstemming zijn met de grondwet. Idealiter
> zou dit tevens in de grondwet vastgelegd dienen te worden. Tevens
> dient in deze wet te worden vastgelegd dat de in de grondwet geborgde
> principes breed naar de geest geïnterpreteerd dienen te worden. Het is
> immers duidelijk wat het doel van bijvoorbeeld het briefgeheim is, het
> beschermen van de privacy van burgers tegen een al te nieuwsgierige
> overheid, en het is daarmee vanzelfsprekend dat dit principe ook op
> bijvoorbeeld het internet van toepassing is.
Dat is het Duitse systeem. Waar je zoals gezegd een ander soort grondwet 
voor nodig hebt. Of wetten inrterpretatieregels moeten bevatten is 
omstreden. Grondrechten botsen vaak, en daarom kent het EVRM een heel 
systeem van beperkingen (afwijkingen alleen bij wet EN indien noogzakelijk 
in een democratische samenleving). Als je daar een aparte rechter voor hebt 
dan kan zich jurisprudentie ontwikkelen.

Het is een merkwaardige paradox dat je in een democratie toch eigenlijk niet 
onvoorwaardelijk de gedachte van volkssoevereiniteit 100% kunt vasthouden. 
Daarom kunnen de eerste 20 artikelen van de Duitse grondwet qua strekking 
nooit veranderd worden (behalve als er een revolutie komt ...). Enfin, 
computermensen weten dat je in een goed beveiligd systeem niet één superuser 
moet hebben die alles mag.
>
> Een ander in de grondwet verankerd principe is dat niet alleen
> burgers, maar ook kamerleden en regeringsleden strafrechtelijk
> vervolgd moeten kunnen worden wanneer zij (ambts)misdrijven begaan.
> Aangezien tevens het principe van scheiding der machten in de grondwet
> is verankerd, is zelfs het hoogste rechtsorgaan, de Hoge Raad der
> Nederlanden, niet zonder meer bevoegd kamerleden en/of Ministers te
> vervolgen. Dit heeft geleid tot de situatie dat er een aantal
> aangiften gedaan zijn bij de Hoge Raad die eenvoudigweg niet behandeld
> worden, niet door de Hoge Raad, niet door de Minister van Justitie en
> niet door de Tweede Kamer. Dit is onacceptabel in een rechtstaat en de
> Piratenpartij wil dan ook dat er in de Tweede Kamer een commissie komt
> die verantwoordelijk is voor onder meer het afhandelen van aangiften
> wegens al dan niet vermeende ambtsmisdrijven begaan door Ministers
> en/of staatssecretarissen. Tevens dient wettelijk vastgelegd te worden
> dat justitie gevallen waarin zij onbevoegd is aan de tweede kamer ter
> behandeling voor dient te leggen.
>
Tja, daar hebben we het vaak over gehad. Als mjn klantten vroeger een 
(vermeende) fout in een softwarepakket meldden, kwam het ontwikkelingslab 
soms terug met een WAD melding: works as designed = volgens de 
specificaties. Miscshien niet zoals jij zou willen, maar wel volgens het 
boekje, en niet helemaal zonder reden meestal.

Het uiitgangspunt bij ambtsmisdrijven doro politici is dat slechts in het 
uiterste geval de politieke strijd gejuridiseerd moet worden. Ik heb het dan 
over op de persoon (of organen) gerichte sancties. Dat is iets anders dan 
dat wetten de een constituitioneel hof worden afgekeurd (in Duitsland vaak 
op termijn, met de opgracht: maak iets beters. Want dat doet het BVerfG weer 
niet: dat valt onder Parlamentsvorbehalt - ze zikjn geen pseudo-politici en 
bewaken hun eigen grenzen. verzuimt het parlement bijtijds met iets beters 
te komen, dan vervalt (meestal na enkele jaren) de "foute"wet. Bijv. op de 
vermogensbelasting.




reinier